
دادستانهای چین برای توقیف بیش از ۶۱٬۸۰۰ بیتکوین و سایر داراییهای مرتبط با یک پرونده کلاهبرداری گسترده اقدام کردهاند؛ پروندهای که به گفته مقامهای قضایی، بیش از ۱۰۲ هزار سرمایهگذار را تحت تأثیر قرار داده و ارزش مبالغ جمعآوریشده در آن به بیش از ۴۰ میلیارد یوان، معادل تقریبی ۵.۷ میلیارد دلار، رسیده است.
این اقدام در حالی انجام میشود که چند روز پیش، دادگاه عالی بریتانیا اعلام کرد ادعاهای قربانیان درباره بیتکوینهای توقیفشده در این کشور باید بر اساس قوانین چین بررسی شود. با این حال، این حکم به معنای از بین رفتن امکان بازپسگیری داراییها برای زیاندیدگان نیست؛ بلکه دادگاه باید در مراحل بعدی مشخص کند که آیا قربانیان طبق قوانین چین نسبت به این رمزارزها ادعای مالکیت یا حق مالی دارند.
پرونده از کجا آغاز شد؟
مرکز این پرونده، کیان ژیمین و شرکت «تیانجین لانتین گری الکترونیک تکنولوژی» است؛ شرکتی که طبق ادعای دادستانها بین سالهای ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۷ در چین محصولات مدیریت ثروت بدون مجوز میفروخت. این محصولات با وعده حفظ اصل سرمایه و پرداخت بازدهی بالا به سرمایهگذاران عرضه میشدند.
مقامهای قضایی میگویند این شرکت در مجموع بیش از ۴۰.۳۷۸ میلیارد یوان از بیش از ۱۰۲ هزار سرمایهگذار دریافت کرده است. زیان واردشده به قربانیان نزدیک به ۲۰ میلیارد یوان اعلام شده است. در این الگو، وجوه سرمایهگذاران جدید برای پرداخت به مشارکتکنندگان قبلی، خرید دارایی و پیشبرد ظاهری فعالیتها استفاده میشد؛ روشی که بدون ورود سرمایه تازه نمیتوانست ادامه پیدا کند.
بر اساس پرونده، بخشی از پولها به جای سرمایهگذاری در کسبوکارهای واقعی، صرف خرید بیتکوین و همچنین املاک، خودرو و جواهرات شده است. بنابراین، رمزارزها تنها بخشی از داراییهای مرتبط با این پرونده هستند و درخواست توقیف، داراییهای دیگری را نیز دربرمیگیرد.
داراییهای توقیفشده و روند قضایی
کیان ژیمین در سال ۲۰۱۷ از چین خارج شد و بعدتر در بریتانیا ساکن شد. مقامهای بریتانیایی در ادامه داراییهای او را توقیف کردند. این مجموعه شامل بیش از ۶۱٬۸۰۰ بیتکوین، بیتکوین کش، بیتکوین گلد، بیتکوین اسوی، ریپل و دوجکوین بود. پول نقد، جواهرات و داراییهای سرمایهگذاری نیز در میان اموال توقیفشده قرار داشتند.
دادگاه دوم بینالمللی خلق تیانجین در ۱۳ اکتبر اعلام کرد درخواست دادستانها برای توقیف این داراییها به عنوان عواید غیرقانونی را پذیرفته است. دادگاه یک مهلت ششماهه برای پیوستن قربانیان و سایر اشخاص ذینفع به پرونده تعیین کرده است. افرادی که در این روند مشارکت نکنند، بر اساس گزارش منتشرشده، همچنان میتوانند برای دریافت وجوه از داراییهای بازیابیشده درخواست بازپرداخت کنند.
گزارش اولیه این تحول را رسانه چینی «دِ پیپر» منتشر کرده و CoinDesk نیز آن را گزارش کرده است. این پرونده از نظر تعداد بیتکوینهای درگیر و شمار مدعیان، یکی از بزرگترین پروندههای کلاهبرداری مرتبط با رمزارز در چین به شمار میرود.
اختلاف بر سر قانون حاکم در بریتانیا
حکم اخیر دادگاه عالی بریتانیا به اختلافی حقوقی درباره نحوه رسیدگی به ادعاهای قربانیان مربوط است. دادگاه گفته است قانون چین، نه قانون انگلستان، باید مبنای بررسی ادعاهای مربوط به بیش از ۶۱ هزار بیتکوینی باشد که در بریتانیا توقیف شدهاند.
اهمیت این تصمیم در آن است که مالکیت یا حق مطالبه قربانیان باید ابتدا بر اساس مقررات چین ارزیابی شود. با وجود این، حکم صادرشده به خودی خود به این معنا نیست که بیتکوینها قطعاً به نفع دولت یا بدون امکان مطالبه قربانیان ضبط خواهند شد. رسیدگیهای بعدی باید وضعیت حقوقی ادعاها و نحوه ارتباط زیاندیدگان با داراییها را روشن کند. وکلای برخی قربانیان نیز در پی درخواست تجدیدنظر هستند.
ارزش این ذخیره بیتکوین در زمان توقیف با ارزش کنونی آن یکسان نیست. افزایش یا کاهش قیمت بیتکوین میتواند ارزش دلاری داراییهای پرونده را تغییر دهد، اما درباره نتیجه نهایی توقیف یا میزان بازپرداخت به قربانیان هنوز تصمیم نهایی اعلام نشده است.
تصویر بازار در دادههای Moneyiar
بر اساس دادههای بازار Moneyiar در ساعت ۲۳:۰۴ روز ۲۲ اکتبر ۲۰۲۶، قیمت بیتکوین ۸۱٬۲۶۰.۴۷۸۱۹۷۶۵۹ دلار بوده و این رمزارز در ۲۴ ساعت گذشته ۳.۶۸ درصد و در بازه هفتروزه ۱.۱۹ درصد کاهش داشته است.
در همین دادهها، قیمت Sei برابر با ۰.۰۵۶۹۹۱۷۱۳۷ دلار ثبت شده که افت ۹.۱۴ درصدی در ۲۴ ساعت و کاهش ۸.۴ درصدی در هفت روز را نشان میدهد. قیمت Pharos با نماد PROS، ۰.۶۰۹۱۱۷۸۳۸۱ دلار بوده و در این دو بازه بهترتیب ۲.۳۵ درصد و ۲.۶۷ درصد رشد کرده است. همچنین Billions Network با قیمت ۰.۰۱۳۹۹۷۱۹۳۹ دلار، در ۲۴ ساعت ۰.۵۹ درصد کاهش و در هفت روز ۱۰.۰۴ درصد افزایش داشته است. زمان ثبت داده Billions Network در منبع Moneyiar، ساعت ۰۱:۳۹ روز ۲۱ سپتامبر ۲۰۲۶ اعلام شده است.