
بازار رمزارز در یک دوره ۲۴ساعته با موجی از بستهشدن اجباری معاملات اهرمی روبهرو شد؛ موجی که بیش از همه به معاملهگران اتریوم آسیب زد. بر اساس گزارش CoinDesk، حدود ۳۵۶ میلیون دلار از موقعیتهای اتریوم لیکویید شد؛ رقمی که از ۲۹۸ میلیون دلار لیکوییدشدن موقعیتهای بیتکوین بیشتر بود، در حالی که ارزش بازار بیتکوین بیش از پنج برابر اتریوم است.
در معاملات اهرمی، معاملهگر با استفاده از سرمایه قرضگرفتهشده، موقعیتی بزرگتر از موجودی خود باز میکند. اگر زیان، وثیقه معامله را کاهش دهد و به حد تعیینشده برسد، صرافی یا پلتفرم بهطور خودکار موقعیت را میبندد. این فرایند معمولاً با فروش دارایی در بازاری انجام میشود که از قبل تحت فشار است و میتواند افت قیمت و بستهشدن موقعیتهای دیگر را تشدید کند.
اتریوم بیشترین آسیب را دید
در مجموع، حدود ۱.۱۹ میلیارد دلار از موقعیتهای معاملاتی بازار رمزارز طی ۲۴ ساعت لیکویید شد. بیش از یک میلیارد دلار از این رقم به موقعیتهای لانگ، یعنی معاملاتی که روی افزایش قیمت حساب کرده بودند، مربوط بود. بزرگترین زیان منفرد نیز مربوط به موقعیتی نزدیک به ۲۰ میلیون دلار روی اتریوم در هایپرلیکویید، یک صرافی غیرمتمرکز برای معاملات اهرمی، بود.
شدت آسیب اتریوم فقط به رقم مطلق لیکوییدیشن محدود نشد. با مقایسه این رقم با ارزش بازار هر دارایی، به ازای هر یک میلیارد دلار ارزش بازار اتریوم حدود ۱.۲ میلیون دلار موقعیت لیکویید شد؛ این نسبت برای بیتکوین حدود ۱۸۰ هزار دلار بود. بنابراین فشار واردشده بر موقعیتهای اتریوم، از نظر اندازه بازار، تقریباً شش برابر بیتکوین بود.
قیمت اتریوم بیش از ۳ درصد کاهش یافت و به حدود ۲۴۹۰ دلار رسید، در حالی که افت بیتکوین حدود یک درصد بود. در میان داراییهای دیگر، موقعیتهای سولانا با ۷۱ میلیون دلار، ریپل با ۳۴ میلیون دلار و نیر با ۲۵ میلیون دلار لیکویید شدند. مجموع سایر توکنها نیز حدود ۱۱۹ میلیون دلار از این رقم را تشکیل دادند.
نرخ بهره، تنشهای ژئوپولیتیک و نگرانی درباره هوش مصنوعی
فشار فروش در اواخر روز پنجشنبه، پس از آن افزایش یافت که صورتجلسه فدرال رزرو نشان داد بیشتر مقامها انتظار دارند پیش از پایان سال یک افزایش دیگر در نرخ بهره انجام شود. همزمان، گزارشی درباره آمادهشدن پنتاگون برای ازسرگیری درگیری در ایران منتشر شد و قیمت نفت را بالاتر برد. افزایش نگرانی درباره نرخ بهره و تنشهای ژئوپولیتیک، معمولاً فضای معاملات اهرمی را متشنجتر میکند؛ در این رخداد نیز بیش از یک میلیارد دلار از موقعیتهای صعودی از بین رفت.
هشدار جاستین دریک، پژوهشگر اتریوم، درباره احتمال شکستن زودتر از انتظار سازوکارهای ریاضی تأمینکننده امنیت کیفپولهای رمزارزی در اثر هوش مصنوعی، عامل دیگری بود که بر نگرانی معاملهگران افزود. دریک درباره حملات احتمالی هوش مصنوعی به امنیت رمزارزها هشدار داده بود.
معاملهگران در طول هفته، همزمان با نوسان بیتکوین بین حدود ۸۳ هزار تا ۸۷ هزار دلار، اهرم بیشتری به معاملات خود افزوده بودند. زمانی که این محدوده در مسیر نزولی شکسته شد، موقعیتهای زیادی در معرض بستهشدن اجباری قرار گرفتند. بیتکوین از حدود ۸۳۲۰۰ دلار تا کف تقریبی ۸۰۴۰۰ دلار در اواخر پنجشنبه پایین آمد.
بازگشت بیتکوین و فشار بر فروشندگان استقراضی
پس از آنکه دونالد ترامپ گفت ایالات متحده پیش از انتخابات میاندورهای به ایران حمله نخواهد کرد، بیتکوین تا حدود ۸۲۲۰۰ دلار بازگشت. این بهبود کوتاهمدت باعث شد معاملهگرانی که روی کاهش بیشتر قیمت شرط بسته بودند نیز با لیکوییدشدن موقعیتهای خود روبهرو شوند.
در چهار ساعت پس از این بازگشت، حدود ۲۵ میلیون دلار موقعیت لیکویید شد و تقریباً ۷۸ درصد آن متعلق به فروشندگان استقراضی یا شورت بود؛ یعنی معاملهگرانی که از افت قیمت سود میخواستند. فقط در یک ساعت پایانی، نزدیک به ۱۲ میلیون دلار از حدود ۱۳ میلیون دلار لیکوییدیشن به موقعیتهای شورت مربوط بود.
این موج در آستانه سالگرد ۱۰ اکتبر ۲۰۲۵ رخ داد؛ روزی که طبق گزارش منبع، رکورد ۱۹ میلیارد دلار لیکوییدیشن در یک روز ثبت شد؛ رقمی تقریباً ۱۶ برابر مجموع لیکوییدیشنهای پنجشنبه. بیتکوین پس از نوسان اخیر، حدود ۸۰۰ دلار پایینتر از سطح ۸۳ هزار دلار قرار داشت؛ همان محدودهای که فروش روز پنجشنبه از آن آغاز شده بود.
تصویر فعلی بازار بر اساس دادههای مانیار
دادههای بازار مانیار در ساعت ۱۱:۰۴ روز ۹ اکتبر ۲۰۲۶ نشان میدهد بیتکوین با قیمت ۸۲۴۳۴.۶۲ دلار معامله میشود؛ بازده ۲۴ساعته آن منفی ۰.۱۷ درصد و بازده هفتروزهاش منفی ۴.۵۶ درصد است. اتریوم نیز در همین زمان ۲۴۸۸.۹۸ دلار قیمت دارد و در ۲۴ ساعت ۲.۲۶ درصد و در هفت روز ۹.۳۳ درصد کاهش یافته است.
در میان دادههای ارائهشده، قیمت بیلیونز نتورک ۰.۰۱۳۹۹ دلار است؛ این دارایی در ۲۴ ساعت ۰.۵۹ درصد افت، اما در هفت روز ۱۰.۰۴ درصد رشد داشته است. لودد لاینز نیز با قیمت ۰.۰۰۱۳۸ دلار، افت ۳.۴۸درصدی روزانه و کاهش ۱۱.۴۳درصدی هفتگی را ثبت کرده است. این ارقام، تصویر بازار در زمان اعلامشده را نشان میدهند و با ارقام لحظهای گزارش CoinDesk یکسان نیستند.