
پولیمارکت در قراردادهای پنجدقیقهای بیتکوین، مبنای تعیین نتیجه را از قیمتهای لحظهای به میانگینهای زمانی تغییر داده است؛ تغییری که بهگفته پژوهش تازه، الگوی افزایش معاملات بایننس در ثانیههای پایانی را در هفتههای نخست پس از اجرا کاهش داده است.
این اصلاح، ارزیابی ریسک در بازارهای پیشبینی پولیمارکت را تغییر میدهد. در طراحی قبلی، یک حرکت بسیار کوتاهمدت میتوانست قیمت مرجع نهایی را در یک لحظه مشخص جابهجا کند. اما در طراحی جدید، قیمت آغاز و پایان قرارداد با میانگین وزنی زمانی ۶۰ثانیهای شبکه چینلینک محاسبه میشود. بنابراین، اثر یک معامله یا حرکت کوتاه به مدت زمانی بستگی دارد که در میانگین حضور دارد.
سازوکار جدید قراردادهای بیتکوین
قرارداد مورد بررسی در ۲۷ اکتبر، بازه پنجدقیقهای از ساعت ۱۲:۲۰ تا ۱۲:۲۵ به وقت شرق آمریکا را پوشش میداد و منبع تعیین نتیجه آن، میانگین وزنی زمانی ۶۰ثانیهای قیمت BTC/USD در چینلینک بود. اگر معیار پایانی دستکم به اندازه معیار آغازین باشد، گزینه «بالا» برنده است و در غیر این صورت، نتیجه به نفع گزینه «پایین» خواهد بود.
طبق تغییرات منتشرشده از سوی پولیمارکت، بازارهای رمزارزی بالا/پایین در ۷ اوت از قیمتهای تکلحظهای به میانگینهای محاسبهشده توسط چینلینک منتقل شدند. از ساعت ۰۰:۰۰ روز ۱۴ اوت به وقت هماهنگ جهانی نیز بازارهای پنجدقیقهای رمزارز از میانگین ۶۰ثانیهای استفاده کردند. در نتیجه، مدت قرارداد همچنان پنج دقیقه است، اما پنجرهای که برای تعیین هر یک از دو معیار قیمت به کار میرود، یک دقیقه است.
میانگین وزنی زمانی چینلینک الزاماً میانگین ۶۰ قیمت با وزن برابر نیست و میانگین قیمت کل پنج دقیقه قرارداد هم محسوب نمیشود. این میانگین با آخرین گزارش حرکت میکند و بهصورت خودکار روی یک دقیقه کامل یا عدد رُند ساعت متوقف نمیشود. مستندات زمانی چینلینک نیز توضیح میدهد که گزارشها زمان آغاز اعتبار و زمان مشاهده دارند و پهنای پوشش آنها میتواند متفاوت باشد.
یافته پژوهش درباره معاملات بایننس
گزارش CryptoSlate به پژوهش گوانگجه وانگ درباره اثر این تغییر اشاره میکند. وانگ دادههای یکثانیهای بایننس را از اول ژوئیه ۲۰۲۵ تا ۴ سپتامبر ۲۰۲۶ بررسی کرده و ۸۲٬۷۵۲ مرز قیمتی را در نظر گرفته است؛ مرزهایی که در آنها فقط قرارداد پنجدقیقهای تسویه شده بود. برای هر پنجره پنجدقیقهای، سهم معاملات بایننس در ۱۰ ثانیه پایانی اندازهگیری شد.
نتیجه بررسی وانگ در سه هفته نخست اجرای سازوکار ۶۰ثانیهای، افزایش منظم معاملات در بازههای زودتر را نشان نداد. همچنین الگوی معکوسشدن قیمت نزدیک نقطه تسویه که در بررسیهای قبلی دیده شده بود، دوباره مشاهده نشد. این نتیجه با اثرگذاری اصلاحات بر الگوی معاملاتی اندازهگیریشده سازگار است، اما بهتنهایی ثابت نمیکند که همه روشهای احتمالی دستکاری از بین رفتهاند.
پژوهش قدیمیتر دی، جیا و یو که نسخه کاری آن ۳۰ ژوئن در آرشیو arXiv ثبت شد، از جهش حجم معاملات بازار نقدی نزدیک زمان تسویه و معکوسشدن بعدی قیمتها پس از راهاندازی قرارداد پنجدقیقهای خبر داده بود. برآورد حدود ۸.۲ میلیون دلار سود برای ۸۲۱ کیف پول به همان بررسی تاریخی مربوط است. این رقم نمیتواند بدون شواهد تازه، سود فعلی معاملهگران یا میزان مواجهه کنونی آنها با بازار را نشان دهد.
چرا مقایسه سود گذشته با شرایط جدید کافی نیست؟
سود یک موقعیت در بازار پیشبینی با بازده خالص راهبردی که همزمان در بازار دارایی پایه اجرا میشود، دو معیار جداگانهاند. اگر جابهجایی قیمت مرجع بیتکوین به خریدوفروش خود بیتکوین نیاز داشته باشد، هزینه اجرای آن معاملات و نتیجه آن بخش نیز باید در محاسبه بازده لحاظ شود.
در سازوکار تکقیمتی، یک حرکت بسیار کوتاه میتوانست روی قیمت انتخابشده اثر مستقیم بگذارد. در مدل میانگینگیری، همان حرکت فقط به اندازه مدتی که بر میانگین اثر میگذارد اهمیت دارد. پرسش اقتصادی اصلی این است که آیا منفعت موقعیت بازار پیشبینی از هزینه اثرگذاری بر میانگین و اجرای معاملات بیشتر میشود یا نه؛ دادههای موجود در این گزارش پاسخ کاملی برای سود و زیان تحت قانون جدید ارائه نمیکنند.
همچنین، برای بررسی هر نتیجه مورد اختلاف، دانستن دو مقدار مرجع در ابتدا و انتهای قرارداد و زمانبندی گزارشهای مربوط ضروری است. دادههای یک نمودار صرافی بهتنهایی الزاماً همان مبنایی نیست که برای تسویه قرارداد استفاده شده است.
تصویر بازار طبق دادههای مانیار
بر اساس دادههای بازار مانیار در ۲۵ اکتبر ۲۰۲۶ ساعت ۲۲:۳۹ به وقت +۰۳:۳۰، قیمت بیتکوین ۸۰٬۴۳۰.۵۱ دلار بود؛ این رمزارز در ۲۴ ساعت ۰.۰۸ درصد و در هفت روز ۱.۳۲ درصد کاهش داشت. بایننسکوین با قیمت ۷۴۰.۸۶ دلار، در ۲۴ ساعت ۰.۸۱ درصد و در هفت روز ۳.۳۲ درصد افزایش ثبت کرد. قیمت POL نیز ۰.۰۹ دلار بود؛ بازده ۲۴ساعته آن ۰.۳۹ درصد افزایش و تغییر هفتروزهاش ۰.۷۴ درصد کاهش نشان میداد. این ارقام صرفاً تصویر بازار در زمان اعلامشده را ارائه میکنند و درباره نتیجه یا سودآوری قراردادهای پولیمارکت داوری نمیکنند.
در مجموع، اصلاح پولیمارکت یک تغییر در مبنای سنجش قیمت و انگیزههای احتمالی معاملهگران است. یافته وانگ نشان میدهد الگوی مشخصی که در دادههای پیشین نزدیک زمان تسویه دیده شده بود، پس از میانگینگیری ۶۰ثانیهای در نمونه اولیه تکرار نشده است؛ با این حال، سنجش کامل سود و زیان فعلی همچنان به دادههای معاملات بازار پایه و هزینههای اجرا نیاز دارد.