توسعه‌دهندگان Zcash قصد دارند در ژانویه پشتیبانی از امضاهای مقاوم در برابر رایانش کوانتومی را به این شبکه اضافه کنند؛ اقدامی که در مرحله نخست، پرداخت‌های شفاف را پوشش می‌دهد. با این حال، هنوز تاریخ فعال‌سازی این قابلیت در شبکه مشخص نشده است.
این برنامه پس از هشدارهایی درباره احتمال استفاده از هوش مصنوعی و پیشرفت‌های محاسباتی برای حمله به سازوکارهای رمزنگاری کیف‌پول‌های رمزارزی مطرح شده است. طبق گزارش CoinDesk، رومان اختری‌یف، مهندس شرکت زاکورا، در یادداشتی اعلام کرده است که تیم توسعه قصد دارد «کدهای عملیاتی امضای پساکوانتومی» را در ژانویه وارد Zcash کند.
این کدها دستورهایی خواهند بود که شبکه از طریق آن‌ها می‌تواند امضاهای مبتنی بر هش را بررسی کند. امضاهای دیجیتال برای تأیید این موضوع به کار می‌روند که خرج‌کردن دارایی از سوی صاحب واقعی کیف‌پول مجاز است. در مدل پیشنهادی Zcash، شبکه به جای اتکا به سازوکارهای فعلی کلیدهای کیف‌پول، از امضاهایی استفاده می‌کند که اعتبار آن‌ها با هش‌ها، یعنی اثرانگشت‌های دیجیتال تولیدشده از داده‌های محرمانه، سنجیده می‌شود.
هدف این تغییر آن است که اگر در آینده روشی برای شکستن کلیدهای عمومی فعلی پیدا شد، چنین پیشرفتی به‌طور خودکار به مهاجم اجازه جعل مجوز خرج‌کردن ZEC را ندهد. برای جعل یک امضای مبتنی بر هش، مهاجم باید خود سازوکارهای هش را بشکند؛ بنابراین این روش مسیر متفاوتی برای اثبات اختیار پرداخت ایجاد می‌کند.
تمرکز اولیه بر بخش شفاف شبکه
Zcash دو نوع پرداخت دارد. در پرداخت‌های محافظت‌شده، فرستنده، گیرنده و مبلغ تراکنش پنهان می‌ماند. در مقابل، پرداخت‌های شفاف از نظر قابل مشاهده‌بودن آدرس‌ها و مبالغ، شباهت زیادی به تراکنش‌های بیت‌کوین دارند.
برنامه ژانویه در گام نخست به همین بخش عمومی شبکه مربوط می‌شود. بر اساس محاسبه CoinDesk از داده‌های ZecStats، در روز پنج‌شنبه حدود ۱۱.۹۶ میلیون واحد از مجموع ۱۶.۹۸ میلیون ZEC صادرشده در استخر شفاف قرار داشت؛ یعنی تقریباً هفت واحد از هر ۱۰ واحد ZEC. در نتیجه، بخش بزرگی از عرضه در گردش در محدوده‌ای قرار دارد که این ارتقا قرار است ابتدا آن را پوشش دهد.
در یک آدرس شفاف Zcash، کلید عمومی در آغاز پشت یک هش قرار می‌گیرد و در بلاک‌چین مستقیماً قابل مشاهده نیست. هنگام خرج‌کردن، کلید عمومی آشکار می‌شود. انتقال موجودی باقی‌مانده به یک آدرس جدید، آن موجودی را دوباره پشت کلیدی قرار می‌دهد که هنوز افشا نشده است.
با این حال، استفاده از آدرس‌های تازه یک مشکل عملی ایجاد می‌کند. کاربری که دارایی خود را میان چندین آدرس تقسیم کرده، برای مشاهده موجودی همه آن‌ها معمولاً از یک سرور درخواست می‌فرستد. سرور می‌تواند از این درخواست‌ها برای ارتباط‌دادن آدرس‌هایی استفاده کند که در ظاهر روی بلاک‌چین مستقل از یکدیگر هستند.
ابزار جست‌وجوی خصوصی برای کیف‌پول‌ها
زاکورا هم‌زمان ابزاری برای جست‌وجوی خصوصی موجودی توسعه داده است. این ابزار از روشی به نام «بازیابی اطلاعات خصوصی» استفاده می‌کند؛ روشی که به پایگاه داده اجازه می‌دهد رکورد مورد نظر را برگرداند، بدون آن‌که بداند کاربر دقیقاً کدام رکورد را درخواست کرده است.
در نتیجه، کیف‌پول می‌تواند موجودی آدرس‌های کاربر را بررسی کند، بدون آن‌که فهرستی خوانا از آدرس‌ها را در اختیار سرور بگذارد. خود پرداخت‌های شفاف همچنان روی بلاک‌چین عمومی قابل مشاهده باقی می‌مانند؛ قابلیت خصوصی این ابزار به فرایند استعلام موجودی مربوط است، نه پنهان‌کردن تراکنش‌ها.
نسخه آزمایشی این قابلیت از طریق گزینه «Private queries» در کیف‌پول ویزور در دسترس قرار گرفته است. توسعه امضاهای مقاوم در برابر رایانش کوانتومی و ابزار استعلام خصوصی، دو موضوع جداگانه‌اند، اما هر دو به کاهش افشای اطلاعات و تقویت امنیت پرداخت‌های عمومی Zcash مربوط می‌شوند.
هشدارهای کوانتومی و تصویر بازار
این برنامه پس از هشدار جاستین دریک، پژوهشگر اتریوم، درباره آماده‌شدن برای وضعیتی موسوم به «حالت پناهگاه» مورد توجه قرار گرفت. او هشدار داده بود که در بدترین سناریو، هوش مصنوعی می‌تواند در چند ماه، نه چند سال، راهی برای عبور از ریاضیات محافظ کلیدهای کیف‌پول بیت‌کوین و اتر پیدا کند. تاکنون هیچ حمله عملی به کلیدهای کیف‌پول آن‌ها نشان داده نشده است و اتریوم برای مهاجرت گسترده‌تر به رمزنگاری مقاوم در برابر کوانتوم، هدف دسامبر ۲۰۲۹ را دارد.
قیمت ZEC در پایان پنج‌شنبه حدود ۱٬۱۸۵ دلار بود و در یک هفته نزدیک به ۱۱ درصد کاهش داشت. این رمزارز پس از انتشار گسترده هشدار در شبکه اجتماعی ایکس، در میان رمزارزهای بزرگ یکی از بیشترین افت‌ها را ثبت کرد.
بر اساس داده‌های بازار Moneyiar در ساعت ۱۱:۳۴ روز ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶، هر Zcash با نماد ZEC برابر با ۱٬۲۳۳.۵۹ دلار معامله می‌شد؛ تغییر ۲۴ساعته آن مثبت ۰.۶۹ درصد و تغییر هفت‌روزه آن منفی ۷.۵۱ درصد بود. در همین زمان، اتریوم ۲٬۴۹۹.۴۲ دلار قیمت داشت؛ بازده ۲۴ساعته آن ۰.۲۵ درصد مثبت و عملکرد هفت‌روزه‌اش ۷.۵ درصد منفی بود. این ارقام صرفاً تصویر بازار در زمان اعلام‌شده را نشان می‌دهند.
راهکار مربوط به پرداخت‌های محافظت‌شده همچنان به کار بیشتری نیاز دارد. طراحی بازیابی کوانتومی Zcash هشدار می‌دهد که اگر مهاجم به آدرس گیرنده دسترسی پیدا کند، ممکن است سوابق پرداخت‌های رمزگذاری‌شده امروز را ذخیره کند و پس از یک پیشرفت ریاضی در آینده برای رمزگشایی آن‌ها تلاش کند. بنابراین هدف ژانویه، حتی در صورت اجرا، همه ابعاد تهدیدهای کوانتومی علیه Zcash را پوشش نمی‌دهد.
