
پژوهشگران اتریوم به دارندگان بزرگ بیتکوین و اتر هشدار دادهاند که برای سناریویی موسوم به «حالت پناهگاه» آماده شوند؛ سناریویی که در بدترین حالت، میتواند به هوش مصنوعی اجازه دهد ریاضیات محافظ امضاهای کیفپولهای رمزارزی را طی چند ماه، نه چند سال، تضعیف کند.
جاستین دریک، پژوهشگر اتریوم، از صنعت رمزارز خواسته است بدون ایجاد هراس و بهتدریج برای این احتمال برنامهریزی کند. پیشنهاد اصلی او این است که دارندگان بزرگ داراییهای خود را به آدرسهای تازهای منتقل کنند که کلید عمومی آنها تاکنون روی زنجیره ثبت نشده است. با این حال، تاکنون هیچ حمله عملی به کلیدهای کیفپولهای بیتکوین یا اتریوم نشان داده نشده و پژوهشهایی که بررسی شدهاند نیز وقوع چنین حملهای را تأیید نکردهاند.
بر اساس گزارش CoinDesk، این هشدار به بحث گستردهتری درباره توانایی فزاینده مدلهای هوش مصنوعی در حل مسائل ریاضی و کشف آسیبپذیریهای نرمافزاری مربوط است.
چرا کلیدهای کیفپول اهمیت دارند؟
هر کیفپول برای تأیید تراکنشها از یک کلید خصوصی استفاده میکند؛ عددی محرمانه که مالکیت و اجازه انتقال دارایی را نشان میدهد. در کنار آن، کلید عمومی قرار دارد که شبکه از آن برای بررسی معتبر بودن امضا استفاده میکند. ساختن کلید عمومی از کلید خصوصی ساده است، اما در طراحی فعلی باید برعکسکردن این مسیر و رسیدن به کلید خصوصی به محاسباتی بسیار دشوار و عملا غیرقابلانجام نیاز داشته باشد.
نگرانی دریک این است که هوش مصنوعی در آینده بتواند الگویی میان این محاسبات پیدا کند و راهی کوتاهتر برای بازیابی کلید خصوصی بیابد. در چنین وضعیتی، مهاجم بدون نیاز به رایانههای کوانتومی میتواند با رایانههای معمولی به داراییهای کیفپولها دسترسی پیدا کند. این خطر فقط به بیتکوین و اتر محدود نمیشود؛ توکنها و استیبلکوینهایی که روی شبکه اتریوم صادر شدهاند نیز از همین سامانه امضای دیجیتال برای کنترل دارایی استفاده میکنند.
در بیتکوین، میلیونها واحد در آدرسهایی قرار دارند که کلید عمومی آنها از قبل روی زنجیره قابل مشاهده است. در اتریوم نیز هر حسابی که تاکنون تراکنشی ارسال کرده باشد، کلید عمومی خود را در معرض دید قرار داده است. به همین دلیل، انتقال دارایی به آدرسی که کلید عمومی آن هنوز آشکار نشده، از نگاه دریک میتواند سطح مواجهه با یک حمله احتمالی را کاهش دهد.
نشانههای رشد توانایی هوش مصنوعی
این هشدار پس از آن مطرح شد که اوپنایآی از انتشار ۷۲۲ دستنوشته ریاضی تولیدشده توسط یک مدل منتشرنشده خبر داد. این مدل روی حدود ۴ هزار مسئله پژوهشی آزمایش شده بود. به گفته این شرکت، برخی یافتهها دارای اثباتهایی بودند که رایانه میتوانست آنها را بررسی کند، اما صحت برخی دیگر هنوز تأیید نشده بود و احتمال خطا در آنها وجود داشت.
اوپنایآی گفته بود مدلی که ماه گذشته معرفی کرده، مسئله ناویر-استوکس را حل کرده است؛ این مسئله یکی از هفت چالش جایزه هزاره ریاضیات به شمار میرود. همچنین، یک پژوهشگر بیرونی در فاصله کوتاهی یکی از نتایج را دوباره بررسی کرد و درستی آن را تأیید کرد. این نتیجه به محدودیتی درباره سرعت ضرب شبکههای بزرگ اعداد مربوط بود؛ موضوعی که ریاضیدانان از سال ۱۹۶۹ روی آن کار کردهاند.
هوش مصنوعی پیشتر نیز در امنیت رمزارزها اثر عملی گذاشته است. پژوهشگران آنتروپیک نشان دادهاند که مدلهای پیشرفته میتوانند برای نسخههای شبیهسازیشده قراردادهای واقعی دیفای، کدهای سوءاستفادهکننده تولید کنند. گروه «رد تیم بیتکوین» نیز ۳۹۰ پروژه نرمافزاری بیتکوین را در حدود ۲۷ ساعت با کمک مدلهای هوش مصنوعی بررسی کرد و نزدیک به ۵ هزار نقص احتمالی، از جمله ۸۵ مورد با درجه بحرانی، ثبت کرد.
در نمونهای دیگر، در حملهای به کیفپولهای سختافزاری کولکارد دستکم یک هزار و ۳۶۷ بیتکوین به سرقت رفت. شرکت کوینکایت گفت احتمال میدهد هوش مصنوعی در یافتن نقص پنجساله میانافزار نقش داشته باشد. همچنین آسیبپذیریهایی در گرههای لایتنینگ و نرمافزارهای مرتبط با آن، پس از گزارشهای کمکگرفته از هوش مصنوعی، شناسایی شد.
مقاومسازی در برابر کوانتوم هم پایان کار نیست
اتریوم فاندیشن هدف خود را برای انتقال شبکه به رمزنگاری مقاوم در برابر رایانش کوانتومی، دسامبر ۲۰۲۹ تعیین کرده است. اما سناریوی بدبینانه دریک میگوید شکستن سامانههای فعلی ممکن است سالها زودتر و با کمک هوش مصنوعی رخ دهد.
ویتـالیک بوترین، همبنیانگذار اتریوم، با اصل خطر موافق است، اما هشدار داده که حتی برخی روشهایی که برای دوران پساکوانتومی طراحی شدهاند نیز ممکن است از پیشرفت هوش مصنوعی آسیب ببینند. برخی از این روشها بر رمزنگاری مبتنی بر شبکههای ریاضی تکیه دارند؛ رویکردی که برای رایانههای معمولی و کوانتومی دشوار تلقی میشود و در یکی از استانداردهای امضای دیجیتال تأییدشده از سوی مؤسسه ملی استانداردها و فناوری آمریکا نیز به کار رفته است.
بوترین گفته است افزایش توانایی هوش مصنوعی در ریاضیات طی دو سال آینده میتواند امنیت عملی این روشها را تحت فشار قرار دهد. طرح بلندمدت اتریوم بیشتر به سمت امضاهای مبتنی بر تابع درهمسازی حرکت کرده است؛ امضاهایی که اطلاعات را به اثرانگشتهای دیجیتال تبدیل میکنند و بازگرداندن اطلاعات اولیه از آنها دشوار است. با این حال، او تأکید کرده که این طراحیها نیز کاملا خارج از خطر نیستند.
در عین حال، بوترین درباره انتقال شتابزده داراییها هشدار داده است. از نظر او، کاهش افشای کلید عمومی در موارد ممکن اقدام قابل بررسی است، اما اشتباه در مهاجرت کیفپولها میتواند خود به از دست رفتن داراییها منجر شود. بنابراین اختلاف اصلی میان دو دیدگاه، نه درباره وجود ریسک، بلکه درباره سرعت و شیوه واکنش به آن است.
تصویر فعلی بازار؛ دادههای مانیار
دادههای بازار مانیار در ساعت ۲۱:۳۳ تا ۲۱:۳۴ روز ۸ اکتبر ۲۰۲۶ نشان میدهد بیتکوین با قیمت ۸۱٬۶۲۲٫۸۰ دلار معامله شده و در ۲۴ ساعت ۱٫۹۷ درصد و در هفت روز ۳٫۴۵ درصد کاهش داشته است. اتریوم نیز ۲٬۴۷۲٫۷۱ دلار قیمت داشته و افت ۲۴ساعته آن ۳٫۶۸ درصد و افت هفتروزهاش ۸٫۱۷ درصد بوده است.
در همین دادهها، قیمت شیبا اینو ۰٫۰۰۰۰۰۵۲۹۴۷ دلار ثبت شده و این رمزارز در ۲۴ ساعت ۲٫۰۱ درصد و در هفت روز ۸٫۰۳ درصد افت کرده است. یونیسواپ نیز با قیمت ۷٫۳۳ دلار، کاهش ۵٫۳۸ درصدی در ۲۴ ساعت و افت ۱۸٫۸۹ درصدی در هفت روز را نشان میدهد. این ارقام صرفا تصویر بازار در زمان اعلامشده را نشان میدهند و ارتباطی با اثبات وقوع حمله هوش مصنوعی به کیفپولها ندارند.