سپرده‌های خزانه‌های وام‌دهی رمزارزی، که برای به‌کارگیری استیبل‌کوین‌ها و دیگر توکن‌ها در راهبردهای درآمدزا طراحی شده‌اند، از ۴ میلیارد دلار در ابتدای سال گذشته به بیش از ۱۰ میلیارد دلار رسیده است. این رشد در حالی رخ می‌دهد که نهادهای ناظر آمریکایی و اروپایی درباره ریسک‌های وثیقه، نقدشوندگی، قراردادهای هوشمند و چارچوب نظارتی این محصولات بررسی‌هایی را آغاز کرده‌اند.
خزانه‌های رمزارزی چگونه کار می‌کنند؟
خزانه‌های وام‌دهی رمزارزی روی پلتفرم‌های امور مالی غیرمتمرکز یا دیفای فعالیت می‌کنند. سرمایه‌گذاران دارایی‌هایی مانند استیبل‌کوین‌ها و توکن‌های دیگر را در قراردادهای هوشمند این خزانه‌ها قرار می‌دهند و سرمایه از طریق راهبردهای وام‌دهی به کار گرفته می‌شود. قرارداد هوشمند، اجرای خودکار شرایط تعریف‌شده را ممکن می‌کند؛ با این حال، همین ساختار به معنای حذف ریسک نیست.
هر خزانه یک «کیوریتور» یا مدیر راهبرد دارد. این فرد یا شرکت، روش‌های وام‌دهی را انتخاب می‌کند، برای ریسک‌ها محدودیت تعیین می‌کند و در برابر خدمات خود کارمزد می‌گیرد. نقش کیوریتور از این نظر به مدیر یک صندوق سرمایه‌گذاری سنتی شباهت دارد، هرچند فعالیت خزانه در محیط بلاک‌چین و از طریق قراردادهای هوشمند انجام می‌شود.
طبق گزارشی که فایننشال‌تایمز منتشر کرده و کوین‌دسک آن را گزارش داده است، مجموع سپرده‌های این خزانه‌ها از حدود ۴ میلیارد دلار در ابتدای سال گذشته به بیش از ۱۰ میلیارد دلار افزایش یافته است. شرکت‌های فین‌تک، کسب‌وکارهای خزانه‌داری دارایی دیجیتال و صندوق‌های پوشش ریسک از سپرده‌گذاران اصلی به شمار می‌روند.
بازده معمول این راهبردها بین ۳ تا ۱۰ درصد قرار دارد. راهبردهای پرریسک‌تر می‌توانند بازدهی تا ۲۰ درصد یا بیشتر ایجاد کنند. همین تفاوت نشان می‌دهد که نرخ بالاتر معمولاً با میزان بیشتری از ریسک و نوع متفاوتی از دارایی‌های مورد استفاده همراه است؛ بنابراین رقم بازده به‌تنهایی تصویر کاملی از وضعیت یک خزانه ارائه نمی‌کند.
رشد سپرده‌ها در کنار ریسک‌های فنی و اعتباری
بخشی از وام‌های صادرشده از سوی این خزانه‌ها با توکن‌هایی پشتیبانی می‌شود که نقدشوندگی پایینی دارند. وثیقه ممکن است شامل توکن‌های کم‌نقدشونده، استیبل‌کوین‌های دارای پشتوانه رمزارزی یا اعتبار خصوصی توکنیزه‌شده باشد. اگر ارزش این دارایی‌ها کاهش پیدا کند یا فروش آن‌ها در زمان لازم دشوار شود، سپرده‌گذاران در معرض زیان قرار می‌گیرند.
در برخی ساختارها، کاهش ارزش وثیقه می‌تواند به فعال شدن انحلال خودکار منجر شود. چنین فروش‌های اجباری ممکن است فشار نزولی بازار را بیشتر کند. علاوه بر این، هک، خطاهای کدنویسی و سازوکارهای نادرست قیمت‌گذاری از دیگر آسیب‌پذیری‌های مطرح‌شده برای این محصولات هستند.
کد قراردادهای هوشمند معمولاً به‌صورت عمومی قابل مشاهده است و این ویژگی شفافیت فنی ایجاد می‌کند. اما دسترسی به کد به‌تنهایی تضمین نمی‌کند که سپرده‌گذار میزان ریسک دارایی‌های پشتوانه، نحوه ارزش‌گذاری یا شرایط نقد شدن سرمایه را به‌درستی درک کرده باشد. در نتیجه، تمرکز صرف بر نرخ بازده اعلام‌شده می‌تواند بخش مهمی از ریسک واقعی را پنهان کند.
ورود بازیگران نهادی و افزایش توجه نهادهای ناظر
شرکت وام‌دهنده بیت‌کوین Two Prime نیز به این بازار وارد شده است. این شرکت در سپتامبر، یک خزانه وام‌دهی بیت‌کوین را در پلتفرم Pareto راه‌اندازی کرد که هدف آن ارائه بازده سالانه ۱.۵ تا ۲ درصد از طریق وام‌دهی نهادی است. این خزانه، بیت‌کوین بسته‌بندی‌شده یا WBTC را می‌پذیرد، حداقل سپرده آن ۵ واحد WBTC است و حدود ۱۰ میلیون دلار از سرمایه Two Prime برای جذب زیان‌های اولیه در آن اختصاص یافته است.
رشد این بازار اکنون پرسش‌هایی درباره نحوه نظارت بر خزانه‌ها ایجاد کرده است. کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا درباره خزانه‌هایی که اوراق بهادار نگهداری می‌کنند، پرسش‌هایی مطرح کرده است. در اروپا نیز نهادهای ناظر پیشنهادهایی برای نظارت بر واسطه‌هایی ارائه کرده‌اند که دسترسی به خدمات دیفای را فراهم می‌کنند.
موضوع اصلی برای نهادهای ناظر این است که آیا مقررات موجود برای محصولاتی که میان وام‌دهی رمزارزی، مدیریت راهبرد و قراردادهای هوشمند قرار می‌گیرند، کافی است یا باید چارچوب‌های نظارتی تازه‌ای تدوین شود. افزایش سپرده‌ها اهمیت این پرسش را بیشتر کرده است، زیرا سرمایه بیشتری در ساختارهایی قرار گرفته که در برابر نوسان وثیقه، کمبود نقدشوندگی، خطای فنی و انحلال خودکار آسیب‌پذیرند.
تصویر فعلی بازار بر اساس داده‌های مانیار
داده‌های مانیار در ساعت ۲۲:۰۳ تا ۲۲:۰۴ روز ۱۹ اکتبر ۲۰۲۶ نشان می‌دهد قیمت OriginTrail با نماد TRAC برابر با ۰.۳۸۸۷۳۹۶۹۱ دلار بوده و این دارایی در ۲۴ ساعت ۱.۶۶ درصد و در هفت روز ۱.۳۷ درصد رشد کرده است.
در همین زمان، Decentraland با نماد MANA با قیمت ۰.۰۸۲۲۸۲۶۳۷۶ دلار معامله شده و تغییرات آن در بازه‌های ۲۴ ساعته و هفت‌روزه به‌ترتیب منفی ۰.۸۳ و منفی ۱۱.۰۹ درصد بوده است. Cap با نماد CAP نیز ۰.۰۶۷۲۰۷۹۹۷۳ دلار قیمت داشته؛ بازده آن در ۲۴ ساعت منفی ۴.۷۹ درصد و در هفت روز منفی ۲۹.۲۵ درصد ثبت شده است. Billions Network با نماد BILL با قیمت ۰.۰۱۳۹۹۷۱۹۳۹ دلار، در ۲۴ ساعت ۰.۵۹ درصد کاهش و در هفت روز ۱۰.۰۴ درصد افزایش داشته است.
