نهاد اروپایی اوراق بهادار و بازارها (ESMA) از فعالان صنعت خواسته است درباره ریسک‌های حقوقی، نقدشوندگی و عملیاتی وثیقه‌های توکنیزه‌شده نظر بدهند. محور اصلی این بررسی آن است که آیا اتاق‌های پایاپای می‌توانند در زمان فشار بازار یا نکول یکی از اعضا، چنین وثیقه‌هایی را به‌سرعت به وجه نقد تبدیل کنند یا نه.
بر اساس گزارشی از کوین‌تلگراف، ESMA روز جمعه فراخوانی برای دریافت شواهد منتشر کرد. این نهاد پیش از تصمیم‌گیری درباره احتمال اعمال مقررات بیشتر در اتحادیه اروپا، می‌خواهد بداند قوانین فعلی تا چه حد برای دسترسی، انتقال و نقد کردن وثیقه‌های توکنیزه کافی هستند.
چرا نقدشوندگی وثیقه اهمیت دارد؟
وثیقه توکنیزه‌شده، نمایش دیجیتالی یک دارایی مالی در زیرساخت‌های مبتنی بر دفترکل توزیع‌شده است. بانک‌ها و سرمایه‌گذاران اروپایی به‌تدریج از این ابزار برای دسترسی سریع‌تر به اوراق بهادار و تأمین الزامات مارجین استفاده می‌کنند. با این حال، نقدشوندگی یک دارایی در شکل سنتی لزوماً به این معنا نیست که نسخه توکنیزه آن نیز در شرایط بحرانی بدون مانع به پول نقد تبدیل می‌شود.
ESMA به خطرهایی مانند تأخیر در فرایند بازخرید، محدودیت‌های انتقال و دشواری‌های عملیاتی توجه دارد. این نهاد همچنین می‌پرسد آیا انتقال یک توکن واقعاً مالکیت دارایی پایه یا حقوق قابل‌اجرا نسبت به آن دارایی را ایجاد می‌کند یا خیر. پاسخ به این پرسش برای اتاق‌های پایاپای اهمیت دارد؛ زیرا این نهادها باید بتوانند وثیقه را در صورت نکول یک عضو، در اختیار بگیرند و نقد کنند.
فراخوان ESMA هم دارایی‌هایی را بررسی می‌کند که در زیرساخت‌های مالی سنتی نگهداری می‌شوند و سپس توکنیزه شده‌اند، و هم دارایی‌هایی را که مستقیماً روی دفترکل توزیع‌شده منتشر می‌شوند. ارتباط این مدل‌ها با استیبل‌کوین‌ها، پول بانک مرکزی و سپرده‌های توکنیزه نیز بخشی از بررسی است.
تجربه‌های عملی و زیرساخت تسویه
توکنیزه‌سازی وثیقه از مرحله آزمایشی فاصله گرفته و وارد برخی عملیات واقعی تسویه در اروپا شده است. در ژوئیه ۲۰۲۵، شرکت Eurex Clearing یک خدمت وثیقه مبتنی بر فناوری دفترکل توزیع‌شده راه‌اندازی کرد. در نخستین تراکنش واقعی این خدمت، جی‌پی مورگان اوراق بهادار را برای سرمایه‌گذار بازنشستگی هلندی PGGM از یک محل نگهداری دیگر منتقل کرد.
این سابقه نشان می‌دهد استفاده از دارایی‌های توکنیزه در فرایندهای مالی آغاز شده، اما چارچوب حقوقی و امکان نقد کردن آن‌ها در وضعیت اضطراری هنوز نیازمند بررسی است. ورنا راس، رئیس ESMA، گفت بازارهای توکنیزه باید با قطعیت حقوقی، زیرساخت‌های سازگار با یکدیگر و نظارت مناسب، به‌شکل ایمن و در مقیاس بزرگ فعالیت کنند.
این بررسی پس از راه‌اندازی سامانه Pontes توسط یوروسیستم در سپتامبر انجام می‌شود. Pontes به مؤسسات مالی اجازه می‌دهد تراکنش‌های دارایی‌های توکنیزه را با استفاده از پول بانک مرکزی تسویه کنند. ESMA اعلام کرده است این سامانه می‌تواند با اتصال زیرساخت‌های مبتنی بر بلاک‌چین به سامانه‌های تسویه موجود، از سازوکارهای وثیقه توکنیزه پشتیبانی کند.
تصویر فعلی بازار؛ داده‌های مانیار
بر اساس داده‌های مانیار در ساعت ۱۱:۰۴ روز ۹ اکتبر ۲۰۲۶:
- اتریوم با قیمت ۲٬۴۸۸٫۹۸ دلار، در ۲۴ ساعت گذشته ۲٫۲۶ درصد و در هفت روز گذشته ۹٫۳۳ درصد کاهش داشته است.
- اور (ORE) با قیمت ۹۹٫۸۹ دلار، در ۲۴ ساعت گذشته ۹٫۴۴ درصد و در هفت روز گذشته ۱۴٫۶ درصد افت کرده است.
این ارقام صرفاً تصویری از وضعیت بازار در زمان یادشده هستند و به بررسی مقرراتی ESMA ارتباط مستقیمی ندارند.
