
هیئت ثبات مالی، نهاد ناظر مالی گروه ۲۰، هشدار داده است که استیبلکوینها در یک بحران شدید بازار میتوانند ضعفهای مهمی را در همکاری و مقررات مالی میان کشورها آشکار کنند. این نهاد خواستار اشتراکگذاری بیشتر اطلاعات، نظارت هماهنگتر و برنامهریزی برای مقابله با اختلال یا ورشکستگی ناشران این داراییها شده است؛ زیرا بازار استیبلکوینها تاکنون چنین شرایطی را تجربه نکرده است.
رشد بازار، اما آزموننشده در بحران
استیبلکوین نوعی دارایی دیجیتال است که ارزش آن به یک ارز رسمی، مانند دلار آمریکا، متصل میشود. طبق گزارش هیئت ثبات مالی که به گفته کویندسک منتشر شده، ارزش بازار این توکنها از حدود ۲۰۶ میلیارد دلار در آغاز سال ۲۰۲۵ به ۳۰۶ میلیارد دلار رسیده است. بخش عمده این ارزش در استیبلکوینهای متصل به دلار متمرکز است.
این رشد در حالی رخ داده که هنوز مشخص نیست این بازار در شرایطی مانند فشار شدید برای بازخرید، کمبود نقدینگی یا ورشکستگی یک ناشر چگونه عمل خواهد کرد. چارچوبهای نظارتی کشورها نیز با سرعت یکسانی شکل نگرفتهاند. در نتیجه، اگر یک ناشر از پرداخت تعهدات خود بازبماند، نحوه و محل بازگرداندن وجوه دارندگان میتواند با ابهام روبهرو شود.
استیبلکوینها در حال حاضر تا حد زیادی برای ورود و خروج از سرمایهگذاریهای رمزارزی استفاده میشوند، اما هیئت ثبات مالی گفته است که این داراییها در آینده میتوانند پرداختهای سریعتر و ارزانتر، از جمله پرداختهای برونمرزی، را امکانپذیر کنند. همین ظرفیت بالقوه، اهمیت هماهنگی میان نهادهای ناظر را بیشتر میکند.
مشکل ساختارهای چندناشری
یکی از مهمترین نگرانیهای گزارش به مدلهایی مربوط است که در آن چند شرکت وابسته، یک استیبلکوین واحد را منتشر میکنند و در قبال آن مسئولیت مشترک دارند، اما داراییهای ذخیره در حوزههای قضایی جداگانه نگهداری میشود.
در چنین ساختاری، ممکن است دارندگان بتوانند توکن خود را نزد هر یک از ناشران گروه بازخرید کنند، در حالی که دارایی لازم برای پرداخت در کشوری دیگر قرار دارد. اگر تقاضای بازخرید ناگهان روی یک شرکت متمرکز شود، انتقال ذخایر در زمان بحران میتواند دشوارتر شود. همچنین اگر یکی از ناشران ورشکسته شود، تعیین اینکه قوانین ورشکستگی کدام کشور درباره ادعاهای طلبکاران و دارندگان توکن اعمال میشود، ممکن است روشن نباشد.
اندرو بیلی، رئیس هیئت ثبات مالی و رئیس بانک انگلستان، در نامهای همراه گزارش نوشته است که ساختارهای استیبلکوین جهانی ذاتاً فرامرزی هستند، اما مقررات ملی با سرعتهای متفاوت در حال شکلگیریاند و همکاری بینالمللی در این حوزه هنوز در مراحل ابتدایی قرار دارد.
معاملات شبانهروزی و خطر سرایت
استیبلکوینها میتوانند بهصورت ۲۴ ساعته معامله شوند، اما بازار داراییهایی که پشتوانه آنها را تشکیل میدهد ممکن است ساعات کاری محدودی داشته باشد. هیئت ثبات مالی هشدار داده است که این ناهماهنگی در جریان هجوم برای بازخرید اهمیت پیدا میکند. اگر فروش توکنها و درخواستهای بازخرید سریعتر از امکان نقدکردن داراییهای ذخیره باشد، قیمت استیبلکوین ممکن است از نرخ وابسته خود فاصله بگیرد.
با این حال، گزارش تأکید میکند که بازارهای ثانویه عمیق و نقدشونده میتوانند از طریق معاملات آربیتراژ به بازگشت قیمت توکن به نرخ هدف کمک کنند. در مقابل، فروش اجباری ذخایر یا برداشت سپردههای بانکی ممکن است فشار را به بازارهای مالی سنتی منتقل کند؛ زیرا سرمایهگذاران برای تأمین نقدینگی به فروش داراییها روی میآورند.
ماهیت شبهناشناس تراکنشهای رمزارزی نیز به گفته این نهاد، مشکل دیگری ایجاد میکند. دادههای موجود ممکن است برای تشخیص محل اقامت دارندگان و تعیین اینکه کدام حوزه قضایی مسئول نظارت یا رسیدگی است، کافی نباشد. معاملات شبانهروزی و پراکندگی ذخایر میان کشورها میتواند در صورت وقوع شوک، هماهنگی واکنش را پیچیدهتر کند.
درخواست برای همکاری بیشتر
هیئت ثبات مالی از کشورها خواسته است سازوکارهای اشتراکگذاری اطلاعات، پایش بازار و برنامهریزی برای شرایط دشوار یا شکست یک استیبلکوین را تقویت کنند. توصیههای این نهاد الزام قانونی مستقیم ندارند، اما اعضا معمولاً متعهد میشوند استانداردهای توافقشده را در مقررات داخلی خود اجرا کنند.
انتشار گزارش تنها چند روز پیش از نشست وزیران دارایی و رؤسای بانکهای مرکزی گروه ۲۰ در ۱۵ اکتبر انجام شده است. این زمانبندی، موضوع هماهنگی مقررات استیبلکوینها را در آستانه گفتوگوهای مالی این گروه برجسته میکند. هشدار اصلی گزارش این است که رشد بازار، بدون آزمون جدی در بحران و بدون همکاری مؤثر میان نهادهای ملی، میتواند پاسخگویی به یک رویداد فرامرزی را دشوار کند.
تصویر فعلی بازار در دادههای مانیار
بر اساس دادههای بازار مانیار در ساعت ۰۹:۳۴ روز ۱۳ اکتبر ۲۰۲۶، قیمت کرونوس با نماد CRO برابر با ۰٫۰۵۹۴۸ دلار بود و این دارایی در ۲۴ ساعت ۳٫۱۶ درصد و در هفت روز ۱۲٫۲۶ درصد کاهش داشت. توکن Stable با نماد STABLE در همین زمان ۰٫۰۲۶۲۷ دلار معامله شد؛ افت ۲۴ ساعته آن ۱٫۸۱ درصد و کاهش هفتروزه آن ۶٫۴۷ درصد ثبت شده است.
همچنین طبق دادههای مانیار در ساعت ۰۹:۳۳، قیمت Compound با نماد COMP به ۲۳٫۴۷ دلار رسید و ۶٫۶۲ درصد در ۲۴ ساعت و ۳٫۵۷ درصد در هفت روز افت کرد. قیمت Four با نماد FORM در ساعت ۰۹:۳۴ برابر با ۰٫۲۷۸۱۴ دلار بود؛ این دارایی در ۲۴ ساعت ۳٫۴۷ درصد کاهش، اما در هفت روز ۰٫۲۹ درصد افزایش داشت. این ارقام صرفاً تصویر بازار در زمان ذکرشده هستند و بهتنهایی نشاندهنده نتیجهگیری درباره استیبلکوینها یا سایر داراییها نیستند.