
توکنسازی سهام شرکتهای آمریکایی در خارج از این کشور، از جمله سهام AMC، به مناقشهای میان مدیران رابینهود و AMC تبدیل شده است. بر اساس یادداشتی که آرون کاپلان، بنیانگذار پرومِثیوم، در CoinDesk نوشته، اختلاف اصلی به این پرسش بازمیگردد که آیا سرمایهگذاران خارجی باید مالک واقعی سهام باشند یا صرفاً ابزاری دریافت کنند که قیمت سهم را دنبال میکند.
در این مدل، توکنها معمولاً اوراق بدهی صادرشده از سوی یک شرکت زیرمجموعه برونمرزی رابینهود هستند. این ابزارها قیمت سهام مشخصی را ردیابی میکنند، اما دارنده آنها مالک سهم پایه نیست و از حقوقی مانند رأیدهی یا دریافت سود سهام برخوردار نمیشود. در ادبیات صنعت، چنین محصولاتی «بستهبندیشده» یا Wrapper نامیده میشوند؛ زیرا به جای انتقال خود سهم، قراردادی را ارائه میکنند که ارزش آن به قیمت سهم وابسته است.
این موضوع پس از آن برجسته شد که آدام آرون، مدیرعامل AMC، رابینهود را متهم کرد سهام AMC را بدون رضایت شرکت توکنسازی کرده و این محصول را «نفرتانگیز» خواند. ولاد تنف، مدیرعامل رابینهود، در پاسخ گفت برای چنین کاری رضایت شرکت لازم نیست و این پلتفرم در حال پاسخگویی به تقاضای بینالمللی برای دسترسی به سهام آمریکا است. با این حال، یادداشت منتشرشده در CoinDesk، که دیدگاه نویسنده آن است و الزاماً نظر CoinDesk یا مالکان و وابستگانش نیست، استدلال میکند که اختلاف فقط بر سر AMC یا رابینهود نیست و به ساختار بازار سرمایه آمریکا مربوط میشود.
فرصت بزرگ دسترسی جهانی
نویسنده معتقد است تقاضای جهانی برای سهام آمریکا فرصتی مهم ایجاد کرده است. جمعیت ایالات متحده حدود ۳۴۰ میلیون نفر است و شمار سرمایهگذاران خرد خارج از آمریکا دستکم در همین ابعاد برآورد شده؛ با این تفاوت که اکثریت این افراد نمیتوانند مستقیماً و با هزینه مناسب در بازارهای آمریکا سرمایهگذاری کنند.
توکنسازی میتواند دسترسی این گروه را افزایش دهد و سرمایه بیشتری را به شرکتهای آمریکایی وارد کند. از نگاه کاپلان، این افزایش سرمایه بالقوه یکی از بزرگترین فرصتهای بازارهای آمریکا در بیش از ۵۰ سال گذشته است. نگرانی او این است که شرکتهای عرضهکننده توکنهای مصنوعی، به جای اتصال مستقیم سرمایهگذاران جهانی به بازار آمریکا، خود را میان این دو طرف قرار دهند و معاملات، نقدشوندگی و کارمزدهای ناشی از این تقاضا را در اختیار بگیرند.
در ساختار توکن مصنوعی، ارتباط با بازار سرمایه آمریکا معمولاً فقط در مرحلهای شکل میگیرد که ناشر برای نگهداری بهعنوان وثیقه، سهام را خریداری میکند. پس از آن، خریدوفروش توکن میان دارندگان در خارج از آمریکا انجام میشود و این معاملات به بورسهایی که سهم اصلی در آنها معامله میشود، منتقل نمیشوند. بنابراین افزایش دادوستد توکن الزاماً به معنای افزایش واقعی ارزش بازار شرکت یا ورود سرمایه تازه به بازار سهام آمریکا نیست.
بر اساس این یادداشت، نزدیک به ۲۰۰ شرکت آمریکایی تاکنون به این شیوه توکنسازی شدهاند. همچنین سیتی اندازه این بازار را تا سال ۲۰۳۰ حدود ۲.۷ تریلیون دلار پیشبینی کرده است. نویسنده هشدار میدهد اگر فاصله میان تقاضا برای توکن و تقاضا برای خود سهم در چنین مقیاسی ادامه پیدا کند، هزینه فرصت آن برای شرکتهای آمریکایی و پرتفوی سرمایهگذاران میتواند افزایش یابد.
مرزبندی SEC میان توکن و مالکیت واقعی
کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا در ۱۷ سپتامبر، در چارچوب «معافیت نوآوری» مورد انتظار بازار، امکان فهرستشدن و معامله اوراق بهادار توکنشده را در بسترهای مبتنی بر بلاکچین مطرح کرد. با این حال، توکنهای مصنوعی از این چارچوب کنار گذاشته شدند.
طبق این رویکرد، توکن واجد شرایط باید نماینده مالکیت واقعی باشد و همان حقوق و امتیازهای اوراق بهادار سنتی را در اختیار دارنده قرار دهد؛ از جمله سود سهام و حق رأی. پل اتکینز، رئیس SEC، نیز بر یکسانبودن حقوق دارنده توکن و دارنده اوراق سنتی تأکید کرده است. این مقررات همچنین به نگرانی شرکتهایی مانند AMC پاسخ میدهد، زیرا پیش از توکنسازی سهام، شرکت باید مطلع شود و حق اعتراض داشته باشد.
مدل «دوقلوی دیجیتال» چیست؟
راهکار پیشنهادی نویسنده، صدور توکنی است که نسخه دیجیتال همان سهمی باشد که در شرکت سپردهگذاری و تسویه مرکزی، یعنی DTCC، نگهداری میشود. DTCC متولی تقریباً همه سهام پذیرفتهشده شرکتهای بورسی آمریکا است.
بر اساس خدمتی که DTCC قصد دارد در سال جاری راهاندازی کند، توکن و سهم سنتی دو شکل از یک دارایی واحد خواهند بود و سهم از نظام ملی تسویه و نگهداری خارج نمیشود. در این صورت، سرمایهگذار خارجی که از طریق یک بستر دارای مجوز توکن را میخرد، در واقع همان سهم را به دست میآورد. سفارش او نیز به بازاری وارد میشود که سرمایهگذاران آمریکایی در آن معامله میکنند؛ نه اینکه فقط قراردادی برونمرزی برای دنبالکردن قیمت سهم ایجاد شود.
تصویر فعلی بازار رمزارز
دادههای بازار Moneyiar در ۳ اکتبر ۲۰۲۶ نشان میدهد اتریوم با قیمت ۲٬۶۸۴٫۷۳ دلار، در ۲۴ ساعت ۲٫۴۲ درصد و در هفت روز ۰٫۱۸ درصد کاهش داشته است. اتریوم نیمسرویس با نماد ENS در ۶٫۷۳ دلار معامله میشود و افت ۲۴ساعته آن ۴٫۰۵ درصد و افت هفتروزهاش ۵٫۳۰ درصد بوده است.
در همین زمان، ایپکوین با قیمت ۰٫۱۶۲۲ دلار، رشد ۴٫۴۷ درصدی در ۲۴ ساعت و ۴٫۲۸ درصدی در هفت روز ثبت کرده است. توکن Cap نیز با قیمت ۰٫۰۷۱۳ دلار، در ۲۴ ساعت ۶٫۴۶ درصد و در هفت روز ۳۸٫۳۹ درصد افزایش داشته است. این ارقام، دادههای Moneyiar در ساعت ۹:۰۸ تا ۹:۰۹ به وقت ایران هستند و صرفاً تصویر لحظهای بازار را نشان میدهند.
در نهایت، بحث بر سر توکنسازی سهام آمریکا میان دو مسیر تفاوت میگذارد: توکن مصنوعی که فقط قیمت سهم را دنبال میکند، و توکنی که مالکیت، حقوق و مسیر تسویه همان سهم واقعی را حفظ میکند. حامیان مدل دوم میگویند چنین ساختاری میتواند دسترسی جهانی را گسترش دهد، بدون آنکه اعتماد و نقش بازارهای رسمی آمریکا تضعیف شود.