گزارشی از کارکنان دموکرات کمیته دائمی تحقیقات سنای آمریکا می‌گوید ۸۴ درصد از ۸۴۶ کیف پول رمزارزی تحریم‌شده یا در معرض توقیف، که به ایران و گروه‌های وابسته به آن مرتبط بوده‌اند، به‌طور انحصاری یا تقریباً انحصاری با تتر (USDT) تراکنش داشته‌اند. ریچارد بلومنتال، سناتور دموکرات و عضو ارشد این کمیته، تتر را «بزرگراه» دور زدن تحریم‌ها برای دولت ایران توصیف کرده است.
این گزارش که «زنجیرشده به تروریسم» نام دارد، بر سوابق بلاک‌چین کیف پول‌هایی تکیه دارد که بین ژوئن ۲۰۲۱ تا اوت ۲۰۲۶ از سوی دفتر کنترل دارایی‌های خارجی وزارت خزانه‌داری آمریکا، یا نهاد ملی مقابله با تأمین مالی تروریسم اسرائیل، شناسایی یا برای توقیف هدف‌گذاری شده‌اند. طبق گزارش دیکریپت، بررسی سنای آمریکا همچنین عملکرد تتر در مسدود کردن دارایی‌های مرتبط با این کیف پول‌ها و نحوه نظارت دولت آمریکا بر شرکت‌های رمزارزی را زیر سؤال برده است.
یافته‌های اصلی درباره کیف پول‌ها و جریان پول
از میان ۸۴۶ کیف پول بررسی‌شده، ۷۵۷ مورد از سوی نهاد اسرائیلی و ۱۰۱ مورد از سوی اوفک شناسایی شده بودند. سهم استفاده غالب از USDT در این دو گروه یکسان نبود: ۸۷ درصد از کیف پول‌های شناسایی‌شده توسط نهاد اسرائیلی عمدتاً با تتر تراکنش داشتند، در حالی که این رقم برای کیف پول‌های هدف‌گذاری‌شده از سوی اوفک ۵۷ درصد بود. بااین‌حال، در مجموع ۸۴ درصد از کل کیف پول‌ها یا فقط با USDT کار کرده‌اند یا تقریباً تمام فعالیتشان با این استیبل‌کوین انجام شده است.
استیبل‌کوین‌ها دارایی‌های رمزارزی هستند که برای حفظ ارزش نسبتاً باثبات طراحی شده‌اند. USDT، محصول شرکت تتر، به دلار آمریکا متصل است و در این گزارش به‌عنوان ابزار اصلی انتقال وجوه در شبکه‌های مرتبط با ایران معرفی شده است.
گزارش همچنین به فعالیت دو قاچاقچی نفت تحریم‌شده ایرانی، علیرضا درخشان و آرش استکی‌علیوند، اشاره می‌کند. بر اساس یافته‌های کمیته، این دو نفر بین سال‌های ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۵ بیش از ۶۰۳ میلیون دلار USDT را در شبکه‌ای جابه‌جا کردند که به حزب‌الله، حوثی‌ها و مؤسسات مالی ایران می‌رسید. کمیته می‌گوید شواهدی وجود دارد که از همین شبکه برای خریدوفروش پهپادها و تجهیزات نظامی دیگر استفاده شده است.
انتقاد از رویه تتر و درخواست تحقیق
در گزارش آمده است که تتر پیش از سال ۲۰۲۴، کیف پول‌هایی را که نهادهای مقابله با تروریسم شناسایی کرده بودند، «به‌صورت جامع و منظم» مسدود نمی‌کرد. در یک مورد نیز پس از شناسایی کیف پول‌ها، ۳۴.۶ میلیون دلار همچنان از میان آدرس‌های تحریم‌شده جابه‌جا شده است.
کمیته سنای آمریکا همچنین به این موضوع پرداخته که تتر پایبندی خود به تحریم‌های اوفک را «داوطلبانه» توصیف کرده و از پیروی از «دستورالعمل‌های» این نهاد سخن گفته است؛ رویکردی که گزارش آن را با تعهدات الزام‌آور بانک‌ها مقایسه می‌کند. گزارش می‌گوید حماس نیز در مقطعی از بیت‌کوین و ترکیبی از توکن‌ها به سمت ترویج USDT حرکت کرده است.
بلومنتال در نامه‌هایی به اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، و تاد بلانش، دادستان کل این کشور، خواستار بررسی رویه‌های مقابله با پول‌شویی و رعایت تحریم‌ها از سوی تتر شده است. او همچنین گفته نظارت دولت بر شرکت‌های رمزارزی، منافع امنیت ملی آمریکا را تضعیف کرده است. بلومنتال در گفت‌وگو با برنامه «اسکواک باکس» شبکه CNBC، USDT را نه فقط یک مسیر، بلکه «بزرگراه» دور زدن تحریم‌ها، پول‌شویی و قاچاق توصیف کرد و سطح اجرای قوانین از سوی خزانه‌داری و وزارت دادگستری را «هیچ، صفر» خواند.
این گزارش به ارتباط شرکت کانتور فیتزجرالد نیز اشاره می‌کند؛ این شرکت ۵ درصد از تتر را در اختیار دارد و بخش بزرگی از دارایی‌های آن را نگهداری می‌کند. گزارش همچنین به گزارشی از بلومبرگ در ماه مارس ارجاع می‌دهد که بر اساس آن، تتر برای خرید سهم هوارد لاتنیک، وزیر بازرگانی آمریکا، به فرزندان او وام داده بود؛ لاتنیک تا پیش از نامزدی برای این سمت، مدیریت کانتور فیتزجرالد را بر عهده داشت.
کمیته در ژوئن از تتر درباره نحوه رسیدگی به تراکنش‌های مرتبط با ایران اطلاعات خواست. طبق گزارش، شرکت دریافت نامه را تأیید کرد، اما تا زمان انتشار گزارش پاسخی ارائه نداده بود.
پاسخ تتر و تصویر فعلی بازار
تتر در همان روز انتشار گزارش بیانیه‌ای درباره همکاری خود با نهادهای مجری قانون منتشر کرد، اما در آن به یافته‌های کمیته سنا اشاره نکرد. این شرکت گفت در سال ۲۰۲۶، اقدام‌های مرتبط با USDT باعث مسدود شدن حدود ۵۵۰ میلیون دلار در کیف پول‌هایی شده است که مقام‌های آمریکایی آنها را به بانک مرکزی ایران مرتبط دانسته‌اند. بیش از ۳۴۴ میلیون دلار از این رقم در آوریل و بیش از ۱۳۰ میلیون دلار در ژوئیه مسدود شده است.
تتر مجموع دارایی‌های مسدودشده در همه پرونده‌ها را بیش از ۴.۹ میلیارد دلار اعلام کرد و گفت با بیش از ۳۴۰ نهاد در ۶۷ کشور همکاری داشته است. پائولو آردوینو، مدیرعامل تتر، گفت بلاک‌چین‌های عمومی دیدی از جابه‌جایی پول در اختیار مقام‌ها می‌گذارند که در مورد پول نقد وجود ندارد.
پیش از این، شبکه مقابله با جرایم مالی آمریکا در ماه مه در هشداری، استفاده ایران از استیبل‌کوین‌ها را شامل ایجاد و جابه‌جایی حجم‌های بزرگ میان ناشران مختلف توصیف کرده بود. خزانه‌داری آمریکا نیز در اوت دامنه کارزار خود را گسترش داد و اختیار تحریم هر فرد خارجی فعال در بخش دارایی‌های دیجیتال ایران را برای خود ایجاد کرد.
بر اساس داده‌های بازار Moneyiar در ساعت ۰۹:۳۳ اول اکتبر ۲۰۲۶، قیمت تتر ۰.۹۹۹۵۲۲۵۵۸۲ دلار بود؛ این رمزارز در ۲۴ ساعت ۰.۰۱ درصد و در هفت روز ۰.۰۳ درصد کاهش داشت. در همین زمان، اتریوم با قیمت ۲۶۹۶.۹۱۰۴۷۰۰۵۹۹ دلار معامله می‌شد و تغییرات ۲۴ساعته و هفت‌روزه آن به‌ترتیب ۰.۰۲ و ۲.۱۶ درصد بود. داده‌های Moneyiar همچنین در ساعت ۰۹:۳۴ نشان می‌دهد قیمت JST برابر با ۰.۱۳۳۹۳۶۰۳۵ دلار بوده و این توکن در ۲۴ ساعت ۴.۱۸ درصد و در هفت روز ۲۰.۷۳ درصد رشد کرده است. قیمت ENA نیز در ساعت ۰۹:۳۳ به ۰.۲۶۱۷۰۶۳۸۲۱ دلار رسید؛ بازدهی ۲۴ساعته آن ۰.۳۳ درصد و بازدهی هفت‌روزه‌اش ۳۰.۶۴ درصد بود.
