توسعه‌دهندگان کاردانو با ادغام چند مؤلفه مهم اجماع و شبکه لیوس، گام دیگری برای افزایش ظرفیت پردازش تراکنش‌های این شبکه برداشتند؛ افزایشی که در برنامه نهایی می‌تواند ظرفیت فعلی را تا ۱۵ برابر کند. با این حال، اجرای کامل این طرح هنوز به راه‌اندازی پروتکل جدید، آزمایش‌های عملکردی و چند رأی‌گیری حاکمیتی وابسته است.
طبق گزارش CryptoSlate، تیم اجماع کاردانو مؤلفه Praos2 را در شاخه اصلی توسعه ادغام کرده است. این مؤلفه، پروتکل اجماع فعلی کاردانو را با سامانه مقیاس‌پذیری لیوس ترکیب می‌کند. توسعه‌دهندگان همچنین LeiosNotify و LeiosFetch را به کد اصلی افزوده‌اند؛ دو بخش نرم‌افزاری که به گره‌های شبکه کمک می‌کنند اطلاعات لازم برای پردازش دسته‌های بیشتر تراکنش را با یکدیگر مبادله کنند.
با وجود این پیشرفت، بخش مربوط به انتخاب و دریافت دسته‌های تراکنش، که در معماری لیوس «بلوک‌های تأییدکننده» یا endorser blocks نامیده می‌شوند، هنوز تکمیل نشده است. این بلوک‌ها قرار است امکان اعتبارسنجی و تأیید جداگانه تراکنش‌های اضافی را فراهم کنند و به شبکه اجازه دهند فراتر از محدودیت‌های تولید معمول بلوک فعالیت کند.
هدف‌گذاری مرحله‌ای برای افزایش ظرفیت
شرکت Input Output Global یا IOG قصد دارد لیوس را از طریق هاردفورک آینده کاردانو با نام Dijkstra وارد شبکه کند. مرحله نخست این طرح، افزایش ظرفیت پردازش به حدود سه تا پنج برابر سطح فعلی است. در مراحل بعدی، ظرفیت شبکه می‌تواند با دست‌کم دو تغییر دیگر به محدوده ۱۰ تا ۱۵ برابر سقف کنونی برسد.
این ارقام به معنای تعداد ثابت تراکنش در هر ثانیه نیستند، زیرا تعداد تراکنش‌ها به اندازه هر تراکنش و میزان محاسبات موردنیاز آن بستگی دارد. برآورد IOG نشان می‌دهد سامانه فعلی Ouroboros Praos حدود ۴.۵ کیلوبایت داده تراکنش در ثانیه پردازش می‌کند. دلیل بخشی از این محدودیت آن است که بلوک‌ها باید به‌اندازه کافی سریع در شبکه منتشر شوند تا اجماع حفظ شود.
در مرحله نخست لیوس، ظرفیت هدف حدود ۱۳.۵ تا ۲۲.۵ کیلوبایت داده در ثانیه است. افزایش‌های بعدی می‌توانند این رقم را به حدود ۴۵ تا ۶۷.۵ کیلوبایت برسانند. با این حال، زمان تحقق سقف‌های بالاتر هنوز مشخص نیست و به نتایج آزمایش‌های عملکردی و تأییدهای جداگانه حاکمیتی بستگی دارد.
آزمایش شبکه Dijkstra هنوز آغاز نشده است
ادغام کدها به معنای اجرای فوری پروتکل جدید روی شبکه عمومی نیست. بر اساس آخرین گزارش، شبکه آزمایشی Dijkstra هنوز قوانین پروتکل جدید را آزمایش نکرده و پس از راه‌اندازی مجدد، همچنان با قوانین فعلی Conway و نسخه ۱۱.۱.۳ نود کار می‌کرده است.
برای انتقال این شبکه آزمایشی به نسخه پروتکل ۱۲، انتشار پیش‌نسخه بعدی نود، یعنی نسخه ۱۱.۲، و ارائه درخواست آغاز هاردفورک لازم است. توسعه‌دهندگان همچنین نمونه اولیه لیوس را به‌روزرسانی کرده‌اند تا کنترل اعلام بلوک‌های تأییدکننده و گواهی‌های رمزنگاری دقیق‌تر شود. قالب جدید هدر لیوس نیز به Dijkstra و نسخه‌های پس از آن محدود شده است.
اجرای این تغییرات نیازمند بازنشانی شبکه آزمایشی نمونه اولیه از وضعیت ابتدایی و به‌روزرسانی نودهای مشارکت‌کننده است. این بازنشانی به شبکه اصلی فعلی کاردانو آسیب نمی‌زند. پس از آماده شدن زیرساخت، آزمایش‌های فشار کنترل‌شده روی شبکه اصلی انجام خواهد شد تا سرعت انتشار دسته‌های تراکنش و توان اپراتورها برای تأیید پایدار آن‌ها سنجیده شود.
رأی‌گیری و آمادگی اپراتورها، شرط افزایش ظرفیت
افزایش محدودیت‌های عملیاتی لیوس تنها یک موضوع فنی نیست و به چارچوب حاکمیتی کاردانو نیز وابسته است. نخست باید اصلاحیه‌ای قانون اساسی تصویب شود تا محدوده مجاز پارامترهای جدید Dijkstra را تعیین کند. این اصلاحیه به حمایت نمایندگان تفویض‌شده‌ای نیاز دارد که دست‌کم ۷۵ درصد سهام رأی‌دهنده مربوط را در اختیار دارند و همچنین باید با رأی دو سوم کمیته قانون اساسی تصویب شود.
این پیشنهاد که CAP-12 نام دارد، در ماه اکتبر به پیش‌نویس چهارم رسیده بود، اما بخش‌هایی از آن همچنان نهایی نشده بود؛ از جمله حدود عددی پارامترها، تنظیمات اهرم تعهد و روش غیرفعال‌سازی لیوس. خود هاردفورک نیز رأی‌گیری جداگانه‌ای می‌خواهد: ۶۰ درصد حمایت نمایندگان تفویض‌شده، ۵۱ درصد حمایت اپراتورهای استخرهای سهام‌گذاری و دو سوم رأی کمیته قانون اساسی.
پس از اجرای Dijkstra، اپراتورها باید کلیدهای رمزنگاری اضافی موسوم به BLS را ثبت کنند تا بتوانند در تأیید بلوک‌های لیوس مشارکت داشته باشند. IOG انتظار دارد کلیدهای ثبت‌شده نماینده حدود ۹۰ تا ۹۵ درصد سهام تفویض‌شده باشند. برای فعال‌سازی این سازوکار، امضاهایی معادل دست‌کم ۷۵ درصد سهام فعال لازم است. استخرهایی که کلید BLS ثبت نکرده‌اند همچنان می‌توانند بلوک‌های عادی تولید کنند، اما در رأی‌گیری مربوط به بلوک‌های تأییدکننده نقشی نخواهند داشت.
نتایج آزمایش‌های فشار و اندازه‌گیری ظرفیت پردازشی باقی‌مانده گره‌ها، مبنای پیشنهادهای بعدی برای افزایش سقف لیوس خواهد بود. هر افزایش بعدی به حمایت ۶۷ درصد نمایندگان تفویض‌شده، ۵۱ درصد اپراتورهای استخرها و دو سوم کمیته قانون اساسی نیاز دارد. این تغییرات، در صورتی که در محدوده قانون اساسی تصویب‌شده باقی بمانند، بدون هاردفورک دیگری قابل اجرا خواهند بود.
تصویر بازار کاردانو
بر اساس داده‌های بازار Moneyiar در ساعت ۲۲:۳۹ روز ۲۵ اکتبر ۲۰۲۶، قیمت ADA، توکن بومی کاردانو، ۰.۲۰۵۲۴۶۰۴۱۶ دلار بود. این دارایی در ۲۴ ساعت گذشته ۰.۳۱ درصد و در هفت روز گذشته ۶.۰۴ درصد کاهش داشته است. این ارقام صرفاً تصویر بازار در زمان اعلام‌شده را نشان می‌دهند و به‌تنهایی بیانگر نتیجه احتمالی توسعه لیوس نیستند.
